Hola hola!!
Terwijl ik aan dit verslag begin, is er ééntje in de Evangelische kerk weer volledig uit zijn dak aan’t gaan. De zanger was zo goed aan het zingen en nu begint hij ineens te wenen en te schreeuwen door zijnen micro. Hij is nu zo al een 5 tal minuten aan het jammeren.
Spijtig dat het in het Quanjobal is, ik versta er niets van, maar misschien is dat wel het beste, hehe. Oeiejoej, nu begint ie echt als een klein kind te snikken. Het wordt nog grappig. Neenee, ik mag er niet mee lachen, wellicht is het zijn manier om te tonen hoe graag hij God wel niet ziet? Maar waarom staan die boxen weer vollen bak? Het hele dorp luistert mee. Niet zo fijn voor de dorpsgenoten van de Charismatische kerk en de Katholieke kerk.
Het is hier wel wat dat geloof en in trance gaan...
Sinds mijn vorige verslagje is er alweer veel gebeurd!
Laat ik beginnen met een pijnlijk verhaaltje. Niet geschikt voor gevoelige, mannelijke lezers... Het begon allemaal 2 weken geleden op een zaterdag. We waren in de voormiddag een beetje aan het kuisen in het kliniekje toen er een moedertje op consultatie kwam. Ze vroeg of we geen consultatie konden doen bij haar thuis. Haar zoontje had namelijk een heel vervelend probleem. We vroegen haar of het echt niet mogelijk was naar het kliniekje te komen omdat we hier alles hebben van medicatie tot instrumenten. Tien minuten later stond ze bij ons terug met haar zoontje in haar armen. Wat bleek nu het probleem te zijn: het ventje had ’s morgens zijn broekske toegeritst en er zijn plasserke mee bij geritst... Die volledige zipper zat werkelijk rond zijn plasserke. (wellicht grijpen er nu enkele mannelijke lezers naar hun kruis,hihi) Echt aj oei aj, zag er maar pijnlijk uit, maar hij bleef heel rustig. Ik kan nog altijd niet bedenken hoe hij dat gedaan heeft. Werkelijk die zipper zat er volledig rond. Het was ook niet meer mogelijk om te plassen, hij had zichzelf letterlijk ‘afgesloten’. Geen druppel urine kon nog passeren.
Ok, dit was echt een spoedgeval, we moesten zo snel mogelijk naar het ziekenhuis om die zipper operatief te laten verwijderen, want wij konden echt niets doen, te gevaarlijk om zijn plasbuis te raken ofzo. En met de auto is het minstens 5u rijden. Hij kreeg een drinkverbod van ons want de gevolgen zouden niet mals zijn mocht zijn blaas in zijn buik openspringen...
Eva, Lien en Ilse (de nieuwe vrijwilligster die samen met Lien tot augustus hier blijft) namen hun spullen om samen met het ventje naar Huehuetenango te gaan. Ik bleef hier helemaal alleen achter. Lien en Ilse gingen mee om in Huehue het één en ander van uitleg te krijgen over het ziekenhuis daar, medicatieafhaalpunt en dergelijke.
Gelukkig was Maria er die zaterdag nog om met mij wat consultaties verder te doen en nog wat verder te kuisen.
Om 18u sloten we het kliniekje af. Mijn weekend begon, althans dat dacht ik...
Ik ging op mijn gemakje naar de winkeltjes in het dorp om wat eten te kopen en ook een weekvoorraad groenten. Terwijl ik wat stond te onderhandelen met de dorpsgenoten voor groenten, schalde er ineens door de microfoon van het dorp een oproep.
‘Enfermera, enfermera, hay una emergencia en la clínica. Enfermera, enfermera, hay una emergencia en la clínica.’ Jah, dat was duidelijk voor mij, aangezien ik de enigste vrijwilligster was die nog in Yalanhuitz was gebleven.
In liep met al mijn zakskes groenten zo vlug als ik kon naar het kliniekje. Van sommige tomaten kon ik de volgende dag puree maken.
Er stond een jeep en wel een stuk of 8 mannen voor het kliniekje. Komt wel eventjes benauwend over. Maar bon, ik liet me niet afschrikken. Ik vroeg wat er gaande was. Ze hadden voor het kliniekje een vrouw op de grond gelegd. Haar moeder was er ook bij. Ze was zogezegd hevig aan het bloeden en ze moest bevallen. Ik zag niet direct iets van bloed en zei dat ze beter in de patientenkamer kon liggen. Vlug de patientenkamer opengedaan. Ze kon gelukkig nog zelf wandelen. Doordat we gekuist hadden die dag, stond er nog het één en ander op het bed. Alles er vlug afgezwierd, nog met mijn zakskes groenten in mijn hand en rugzak aan. Vanaf ze kon, liet de vrouw zich in het bed vallen.
Op het moment dat ik mijn rugzak uitdeed en mijn zakskes groenten wegzette, riep haar moeder naar mij: ‘rapido, rapido, la cabezita es allá’ (vlug, vlug, het hoofdje is daar).
En ja, toen ik opkeek, was het hoofdje al geboren en toen ik terug naast het bed stond, was het kleintje al volledig geboren. Ik had gewoon de tijd niet gekregen om mijn rugzak uit te doen. Wat een stortgeboorte. Maar alles was in orde hoor met het babytje. Het was allemaal een beetje te snel gegaan en natuurlijk was ze vaginaal gescheurd. Maar geen nood. Gelukkig heb ik in Portugal op mijn Erasmusstage 2j geleden echt goed leren hechten (met veel dank aan Palmira, mijn mentor toen). Ik inspecteerde alles eerst goed en nam dan alle instrumenten die ik nodig had. Met het licht van enkel twee pillampen heb ik alles terug mooi aan elkaar gehecht. Geen evidentie, met weinig licht en vooral het feit dat de vrouwen hier zo beschaamd zijn, waardoor ze hun rok echt niet willen uitdoen.
Ookal was het 2j geleden dat ik nog eens gehecht had, ’t ging vlotjes, al zeg ik het zelf. Toegegeven, ik doe dat wel graag eigenlijk dat naaien, ookal is het niet zo aangenaam voor de persoon die gehecht moet worden, hihi.
Om 21u kon ik eindelijk iets eten. ’s Nachts helemaal niet goed geslapen. Aurie, het hondje van Eva, blafte voortdurend, grrr, stomme hond! En natuurlijk lag ik naar alle geluiden te luisteren: hoor ik voetstappen? Ander spoedgeval?
De volgende ochtend om 6u mijn wekker niet gehoord natuurlijk en ik had de pick-up gemist om naar de markt te gaan. Inderdaad, zondag is rustdag beste lezertjes, maar voor ons telt dat niet om uit te slapen. Als je niet voor 8u op de markt ben, dan heb je geen kaas meer, geen bakbananen meer. Je moet dus op tijd zijn om je weekvoorraad in te slaan. Te voet gaan was niet echt een optie, het regende te hard en waarvoor ik vooral naar de markt ga (kaas en bakbanaan) zou toch al uitverkocht zijn eer ik te voet zou aankomen. Gelukkig had ik de avond voordien al veel groenten ingeslaan.
In ons dorpje kan je dus bijna nooit groenten kopen in de week (enkel op zaterdagavond soms), ook geen kaas, geen vlees,...
Het werd een eenzame zondag, hier helemaal alleen en het regende, een zonnig wandelingetje moest ik dus ook al niet maken.
Op maandag terug vol goeie moed naar het kliniekje. Maria was er ook. Aangezien er niet direct een consultatie was, vond ik dat het eens tijd werd om de spoedgevallenrugzak eens uit te kuisen en op punt te stellen. We hadden nog maar net alles uit die rugzak gehaald (en das veel wat erin zit) of er kwam natuurlijk wel iemand af met de melding dat er een spoedgeval was. Een bevalling in een hutje en we moesten snel komen. Zo vlug of Maria en ik konden stopten we al het noodzakelijke er terug in en liepen op ons pantoffels het kliniekje uit op weg naar die hut.
Toen we aankwamen hoorden we het gehuil van een kersverse baby. Intussentijds was het kleintje dus al geboren. Alles was in orde hoor. Gelukkig maar. Soms panikeren de plaatselijke vroedvrouwen als het niet snel genoegd gaat, en dan worden wij erbij gehaald. Natuurlijk vind ik dat wel leuk. Adrenaline in je lijf tot en met, jiha.
Ookal konden we niet veel meer doen dan afnavelen, ’t was toch weer een belevenis. Een hutje aaneen getimmerd van wat planken. Geen vloer, enkel zand. Een kampvuurtje in het midden dat nog aan het nasmeulen was en bedden gemaakt van wat planken en boomstammen. Zo primitief.
Die dag hebben Maria en ik nog vele consultaties gehad en kwam ook Patrick, een nieuwe vrijwilliger, toe.
Pas op dinsdag kwamen Eva, Lien en Ilse terug van Huehue. En ja, de koffer zat terug vol lekkernijen zoals een chocoladecake, cornflakes, schellekens kaas en vlees, kruidenkaas, koekjes,... Kortom alles wat je hier niet kan kopen in de dorpjes.
Oh verdorie, ik zit alweer aan pagina 3 en ik wil nog zoveel vertellen. ’t Is waarschijnlijk mijn laatste verslagje vanuit Yalanhuitz want volgende donderdagnacht vertrekken Lien en ik op reis naar Mexico, Belize en Guatemala. We maken er een drielandentocht van.
Vrouwengroep Ik vertelde al eerder in een vorige verslagske dat er hier vele mannen met een alcoholprobleem kampen. Vooral in het weekend kan je ze in groepjes zat aantreffen, dan liggen ze hun roes uit te slapen, soms in de struiken, soms op een bergje met hun hoofd naar beneden, soms voor je deur. Ook deze middag lag er ene voor ons huisje. Zo zat als geen één. Zijn laatste pintje van zijn sixpack hebben we hem mooi afgenomen. Ahja we zijn toch gezondheidswerkers niet? Oh wat zal ons dat vanavond smaken zeg, hehe. Vele vrouwen worden ook door hun man geslagen wanneer die weer eens zat zijn.
En ze verdienen dat echt echt niet! Zij staan hele dagen kleren te wassen, tortillas te maken (2 keer per dag en dat vraagt veel werk) voor de kinderen zorgen en dat vaak allemaal met nog een kleintje op de rug die dan om de zoveel tijd aan de borst wil. De meeste vrouwen geven hier 2j borstvoeding aan hun kindje, vaak tot de volgende geboren wordt. En als je weet dat de meeste mensen hier minstens 6 kinderen hebben, dan geven ze al snel 12j aan een stuk borstvoeding. Stel je voor! Respect!
Dus vonden we dat we wel eens iets konden doen voor die vrouwen. Deze week zijn we voor de eerste keer van start gegaan. Door de microfonen van het dorp lieten we omroepen dat alle vrouwen welkom waren in het kliniekje voor een activiteit.
En ja hoor, er kwamen een vijftiental vrouwen opdagen. Al een echt goed begin. En natuurlijk kwamen daarbij ook een dertigtal kinderen mee, de ene aan de borst, de andere op de rug.
De bedoeling is om de komende weken 1 keer per week samen te komen om te praten over een bepaald onderwerp. De eerste weken is het onderwerp kruiden. Elke week gaan we een drietal kruiden bespreken. De vrouwen kunnen dan ook aan elkaar hun kennis doorgeven. Ze waren enthousiast. We hopen dat het in de toekomst misschien voor hen ook eens een moment wordt waarop ze hun hart eens kunnen luchten aan elkaar. En tussen pot en pint of maak er liever tussen ‘tortilla en thee’ van, hebben we al eens zitten gekken dat we misschien wel een AA-groep voor mannen gaan oprichten. Ik denk dat we direcht over de 50 leden zouden zitten.
Kinderplezier rond het kliniekje Sinds een goeie week zitten er hier bijna elke dag rond het kliniekje minstens 10 kinderen. Het begon allemaal met Panchu en zijn zusje Juana. Allebei houden ze erg van schrijven en tekenen. Op een dag stond Panchu weer aan het kliniekje en vroeg of hij geen stylo kreeg en een beetje papier om te schrijven. Geen probleem, op voorwaarde dat hij de stylo terug zou geven. Na een stylo volgden ook kleurpotloden...
Met zijn mooiste geschrift schreef hij onze namen, tekende hij alles wat hij rondom hem zag. Al vlug kwamen andere kinderen een kijkje nemen. Eén voor één kwamen ze ook een blad papier vragen en iets om te tekenen. De dag nadien kwamen er weer enkelen beetje tekenen enzo. We zijn gewoon aan alle kindjes beginnen zeggen, dat als ze zin hebben, dat ze gerust mogen afkomen. En ja, het aanbod spreekt hen wel aan. Er zitten gemiddeld een 15-tal kinderen buiten beetje te spelen, te tekenen, te schrijven.
De chiroleidster in mij komt terug naar boven. Beetje gekken met die kinderen. Gisteren heb ik hen zo een klapspelletje geleerd, sommigen kennen het wel: Osconnie sconnie kwak kwak kwak. Wat een plezier dat ze hadden, vooral met de uitspraak van de woorden. Ik geniet er wel van, die kinderstemmetjes, hun gelach, hun zanderige snoetjes...
En ik denk zelfs dat we met dit kleine projectje, enkele kinderen eventjes voor een uurtje van huis kunnen weghouden, zodat ze eventjes niet hoeven mee te werken in en rond het huis.
Politiek, economie en de mensen hier Misschien een saaier topic, maar toch ook niet onbelangrijk! Enkele Guatemalteken wisten me te vertellen dat Guatemala er de laatste jaren echt op achteruit gegaan is.
Sinds september 2007 is er terug een linkse president verkozen. President Alvaro Colom. Zijn beleid is gericht op vermindering van de ongelijkheid, de bestrijding van de werkloosheid en de georganiseerde misdaad. Veel is er echter nog niet veranderd. Er heerst in Guatemala nog heel veel corruptie. De criminaliteit is terug gestegen. Er worden terug meer mensen vermoord, vaak heeft het te maken met drugshandel enzo (maar wees gerust, in zo’n milieus vertoef ik hier niet hoor).
Over wat er in het land gaande is, wordt hier in Yalanhuitz niet echt gesproken. Toch is er hier ook wel een kleine plaatselijke politiek. Er is een burgemeester en een 3-tal mannen die hem helpen. En dan zijn er nog verschillende andere werkgroepen in het dorp: een groep voor de watervoorziening, een groep die als politie doorgaat, een groep voor de wegen en een groep voor het schooltje. Elk jaar veranderen de leden van deze groepen, ook de burgemeester. Alle mannen van het dorp krijgen een nummer, en zoals in een tombola worden er nummertjes getrokken. De mannen zijn verplicht dit werk dan op ‘vrijwillige’ basis te doen, m.a.w. ze worden er niet voor betaald. Dit jaar is er wel een goede burgemeester verkozen, hij is ook de priester van de katholieke kerk. En ene die niet drinkt, daardoor zal het gevangenisje van Yalanhuitz terug meer gebruikt worden. Zatte mannen die hun vrouw thuis slaan worden daar voor enkele uurtjes in opgesloten. Geloof me, in dat vuil kot wil je echt niet opgesloten worden!! Elke dag komt de burgemeester en de politie om 17u samen aan het Salon (verzamelplaats van het dorp) Belangrijke mededelingen voor de dorpsgenoten worden dan omgeroepen en als er problemen zijn, kan je die altijd met hen gaan bespreken.
In Guatemala is koffie het belangrijkste exportproduct. Gevolgd door bananen, suikerriet, kardemom en katoen.
Ook hier in Yalanhuitz heeft bijna elk gezin koffiebomen. De bonen worden dan geplukt, gewassen en gepeld en uiteindelijk op hun hovetjes gedroogd in de zon. Na veel werk, worden die bonen dan opgehaald door koffiehandelaars. Vorige week kwamen er hele tijd pickups naar het dorp om bij iedereen zijn koffie op te halen. De mensen krijgen er nog een redelijk mooie prijs voor (60euro per 50kg; 1,2euro per kg).
Ondanks de grote armoede hier, zijn de mensen hier wel content. Vele weten natuurlijk ook van niet veel beter, vooral de vrouwen dan. De mannen hebben wel een beter zicht hoe het er in rijkere landen aan toe gaat. Dit komt vooral door het feit dat sommige mannen voor een 7tal jaar of soms iets meer of soms iets minder, naar Mexico trekken of de VS om er te gaan werken. Het geld dat ze verdienden sturen ze dan op naar hun familie. Sommigen komen met lege handen terug omdat ze er gewoon een zootje van gemaakt hebben in het buitenland: hun geld opdoen aan drank en andere onnuttige dingen. Anderen kunnen zich een stenen huis bouwen, sommigen hebben zelfs een auto, zonnepanelen, en gisteren heb ik hier zelfs een tv gezien! Maar dat is echt uitzonderlijk, er zijn hier maar 2 huizen met een grote schotelantenne. In deze 2 huizen komen ook de telefoontjes voor de dorpsgenoten toe. En nog anderen komen nooit meer terug, meestal weet de familie dan ook niet wat er met hen gebeurd is...
Diegene die niet in het buitenland gaan gaan werken, werken hier op het land. De meesten verdienen dan een 3 a 4 euro per dag.
1 ding weet ik zeker, ik zal de mensen en hun manier van zijn echt wel missen. En zeker de kinderen die altijd zo blij en enthousiast naar ons roepen. De vele ‘hola holas’ die ons elke dag worden toegeroepen zullen me zeker bij blijven.
Van deze mensen kunnen we echt nog wel iets leren...
Ookal ben ik helemaal nog niet uitverteld, ik ga het hierbij laten. Diegene die meer verhaaltjes willen horen, mail maar! Of ik vertel het je wel eens bij een goeie Belgische pint op café...
Het ga jullie goed!
Veel liefs,
L.
http://lieveinguatemala.aroundtheglobe.be